วันนี้วันเซ็ตสึบุน!

posted on 03 Feb 2012 22:52 by jpling-diary in All-about-JP
จขบ.มาอัพอะไรมีสาระกับเขาบ้าง วันๆอัพแต่เอนทรี่คอมมู orz
 
วันนี้ถือเป็นวันเซ็ตสึบุนของญี่ปุ่นค่ะ!
 
 
เซ็ตสึบุนคืออะไร?
 
เซ็ตสึบุน (Setsubun / 節分) คือ วันสุดท้ายของฤดูหนาวก่อนจะเริ่มต้นเข้าสู่ฤดูใบไม้ผลิค่ะ เป็นการนับช่วงเวลาตามปฏิทินเก่าของญี่ปุ่น ช่วงระหว่างปีค.ศ. 1985 - 2025 นี้จะถือให้เป็นวันที่ 3 เดือนกุมภาพันธ์ แต่หลังจากนั้นคาดว่าจะเลื่อนเข้ามาเป็นวันที่ 3 กุมภาพันธ์แทนจากการคำนวณตามปฏิทินค่ะ
 
ความหมายตามตัวคันจิ แปลได้ว่า "แบ่งฤดูกาล" ค่ะ (季節を分ける)
 
 
เราทำอะไรบ้างในวันนี้?
 
ประเพณีที่ทุกคนน่าจะเคยได้ยินมามากก็คือ การปาถั่วค่ะ จะจัดกันตอนเย็น โดยจะเปิดประตูแล้วร้องขณะที่ปาถั่วไปด้วยว่า "โอะนิ วะ โซโตะ ฟุคุ วะ อุจิ" ( Oni ha soto Fuku ha uchi / 鬼は外 福は内) แปลว่า "ยักษ์จงออกไป ความสุขจงเข้ามา"
 
คำว่า "โอะนิ" เนี่ย ภาษาอังกฤษจะแปลว่า demons ส่วนภาษาไทยของเราๆ ตามตัวเลยจะแปลว่า "ยักษ์" ค่ะ แต่ในความหมายของเซ็ตสึบุนนี้ "โอะนิ" จะสื่อถึง สิ่งไม่ดี เช่น โรคภัยไข้เจ็บ หรือภัยพิบัติต่างๆ ศาลเจ้าต่างๆในญี่ปุ่นก็จะมีการจัดพิธีปาถั่วให้คนทั่วไปได้ไปมีส่วนร่วมเหมือนกันค่ะ
 
สำหรับบ้านคนทั่วไป พ่อบ้านส่วนใหญ่จะใส่หน้ากากรูปยักษ์ มีลักษณะเป็นอสูรสีแดง ผมหยิก มีเขา ฝ่ายลูกๆก็ไล่เอาถั่วซัดค่ะ เมื่อก่อนก็เอาถั่วเป็นเม็ดๆเนี่ยแหละซัด แต่ว่าตอนนี้เริ่มเปลี่ยนไปเป็นปาทั้งเปลือกเลยบ้าง ไม่ก็ปาใส่แบบยังอยู่ในห่อเล็กๆเลยค่ะ เหตุผลคือเสียดายถั่วที่ปาไปจะไม่กล้าเก็บขึ้นมากินแล้วกลายเป็นขยะไปเปล่าๆ
 
หลังจากที่ปาถั่วเสร็จแล้ว จะเป็นขั้นตอนกินถั่วตามจำนวนอายุของตนเอง เพื่อขอพรให้มีความสุขค่ะ
 
 
ทำไมต้องเป็นถั่ว?
 
เหตุผลที่ใช้ถั่วปานี้มีเหตุผลมาจากการเล่นเสียงคำค่ะ คำว่า "ถั่ว" ในภาษาญี่ปุ่นคือ "มาเมะ" (豆) ซึ่งไปพ้องกับเสียงของตัวคันจิ "มะ (魔 - ความชั่วร้าย) + เมะ (滅 - หายไป)" จนเกิดเป็นความเชื่อว่าถั่วจะช่วยไล่ความชั่วร้ายออกไปได้ค่ะ
 
 
จะหาถั่วได้จากไหน?
 
ง่ายสุดเลยค่ะ ตามซุปเปอร์มีวางขายกันให้พรึ่บ บรรจุซองเรียบร้อย ถั่วที่ใช้ปาในวันเซ็ตสึบุนนี้เรียกกันว่า "ฟุคุมาเมะ" (ฟุคุ (福 - ความสุข) + มาเมะ (豆 - ถั่ว)) ตรงๆตัวเลยก็ "ถั่วความสุข" ค่ะถั่วที่ใช้เป็นถั่วเหลืองธรรมดาๆนี่แหละ
 
วันนี้จะเป็นวันที่ขายกันราคาพีคมาก แต่หลังจากนี้ราคาก็ตกวูบ ใครอยากหาถั่วมากินเล่น แนะนำให้ซื้อหลังเทศกาลนี้ค่ะ รับรองได้ถั่วกลับไปเพียบ
 
 
ของกินอย่างอื่นนอกจากถั่ว?
 
เอะโฮ-มากิ (恵方巻) เป็นข้าวห่อสาหร่ายม้วนเป็นแท่งทั้งชิ้นค่ะ เชื่อกันว่าถ้ากินข้าวปั้นนี้ในวันเซ็ตสึบุนจะเป็นการช่วยเรียกโชคเข้ามาค่ะ
 
จริงๆแล้วข้าวปั้นแบบนี้นิยมกินกันมากในแถบโอซาก้า แต่ด้วยกลยุทธการตลาดของพ่อค้าเอโดะ ปัจจุบันข้าวปั้นเอะโฮก็เป็นที่นิยมกันไปทั่วทั้งญี่ปุ่นแล้วค่ะ
 
 
วิธีกินล่ะ?
 
แน่นอนค่ะว่าข้าวปั้นในวันพิเศษแบบนี้ก็ต้องมีวิธีกินพิเศษเหมือนกัน โดยผู้กินจะต้องหันหน้าไปทาง "เอะโฮ" (恵方) หรือทิศโชคดีประจำปีนั้นๆค่ะ ปีนี้เป็นทิศเหนือหรือตะวันตกเฉียงเหนือ
 
เวลากินก็ต้องกินไปให้หมดทั้งชิ้นแบบไม่หยุดและห้ามพูดอะไรระหว่างกินทั้งนั้นด้วยค่ะ
 
ข้าวปั้นแบบนี้ถ้าไม่อยากทำเองก็สามารถสั่งทำพิเศษจากร้านได้ค่ะ หรือจะเดินไปซื้อในร้านสะดวกซื้อก็ยังได้ แถมปัจจุบันนอกจากข้าวปั้นแล้ว ยังมีเค้กโรลออกมาขายด้วยเหมือนกันละค่ะ
 
มิน่าล่ะว่าเมทถึงซื้อโรลเค้กมาซะเยอะแยะ
 
 
ข้อมูลคร่าวๆของวันเซ็ตสึบุนก็มีประมาณนี้ละค่ะ ใครสนใจเรื่องนี้หรืออะไรเกี่ยวกับญี่ปุ่นก็เม้นทิ้งไว้ได้นะคะ :D
 
 
 
จะว่าไป....... อุตส่าห์มาอยู่ญี่ปุ่นทั้งที ไม่ได้ทั้งปาถั่วหรือกินเอะโฮมากิเลยแฮะ orz
 
 
 
อ้อ จขบ.กินไปแต่ป๊อกกี้ค่ะ แท่งๆดุ้นๆเหมือนกัน หวังว่าจะแทนกันได้นะ orz
 

 
 
 
(ข้อมูลอ้างอิงแปลแบบมึนๆเมาๆจากแจปพิกิพีเดียค่ะ)
 

Comment

Comment:

Tweet

thanks

#2 By wanee (103.7.57.18|124.121.202.198) on 2013-06-01 14:00

เห็นบ่อยๆในอนิเมะแต่เรียกไม่ถูก ขอบคุณคำอธิบายนะคะ

เล่นTomodachi collection ช่วงเวลาต้นปีแบบนี้ก็มีถั่วมาขาย เกมนี้สะท้อนศิลปะ/วัฒนธรรมของญี่ปุ่นได้ดีจริงHot!

#1 By jin on 2012-02-04 08:14